Dưới chân dốc là cổng bệnh viện...

27-31/08/ 2016, ngày thứ 14-17
216 km,

Nhiều khi thật khó để biết được mình đang đi lên hay xuống dốc, chỉ biết là rất vất vả để nhấn pê-đan. Con đường nhìn tưởng là xuống dốc nhưng bạn vẫn phải nghiến răng đạp từng vòng, và chiếc xe cưng thì chỉ chực dừng khựng lại trong vòng chưa đầy 2 mét. Chúng tôi nhìn thấy rõ ràng trước mắt là một con đường không hề dốc chút nào, thế mà dù đã chọn số nhẹ nhất của xe, hai chúng tôi vẫn phải còng lưng đạp từng vòng để lên dốc.

Đã trở thành thông lệ, đến 1 điểm nào đó Linh sẽ dừng lại. Cô ấy muốn nghỉ chân, sau đó vài phút, bài ca này sẽ được bật lên:

"Em kiệt sức rồi. Chân em mỏi lắm lắm. Em chẳng thấy thích thú gì cả", Linh bắt đầu.
"Thôi được rồi, chúng ta nghỉ một chút nhé. Mình ăn chút bánh xốp, uống chút nước rồi lại lên đường tiếp được không?", Tôi đáp lời.
"Không! Em không muốn ăn. Em ghét cái dốc này kinh khủng ấy." Linh tiếp tục than thở.

Cuộc hội thoại "dễ chịu" này kéo dài khoảng 20-30 phút, và tất nhiên trong lúc đó chúng tôi vẫn phải tiếp tục leo dốc vì làm gì có lựa chọn nào khác đâu. Rồi chúng tôi cũng lên được đỉnh dốc và ngồi ăn món Cevap (bánh mỳ kẹp chả viên nướng) trong một nhà hàng.

Và sau đấy thì 15 km xuống dốc lại chờ đợi chúng tôi trong cái nắng chói chang của buổi trưa, tôi thích thú vô cùng vì cảnh thì đẹp mà mình lại chẳng cần đạp mà xe vẫn cứ trôi vèo vèo. Thế rồi chúng tôi đến thị trấn Konjic, nơi tôi tìm thấy một chiếc cầu đá tuyệt đẹp, tương tự như chiếc cầu cổ nổi tiếng của thành phố Mostar. Cây cầu như một tuyệt tác nghệ thuật nối liền hai bờ của thành phố, và dưới chân cầu là dòng sông nước trong lấp lánh như pha lê. Chiếc cầu Hồi giáo này được xây dựng dưới thời trị vì của đế chế Thổ Ottoman, khi con đường buôn bán được hình thành giữa những ngọn núi giàu khoáng sản và những hải cảng như Dubrovnik. Konjic chưa bị du lịch hoá nên chúng tôi cảm nhận được hoàn toàn giá trị lịch sử văn hoá và cả vẻ đẹp tự nhiên không lai tạp của nó.

Cây cầu đá ở Konjic

Kế hoạch của chúng tôi là sẽ nghỉ lại một đêm ở hồ Jablanicko, một hồ nước được tạo thành từ sông Neretva. Nó đã bị du lịch hoá và bị bao bọc xung quanh bởi các căn nhà nghỉ dưỡng cuối tuần mà đa phần là không có người ở. Lần này, chúng tôi đã không may mắn cho lắm và cũng nhờ thế mà học được thêm một bài học xương máu: ở những tụ điểm du lịch đông đúc thì cơ hội được cho ngủ nhờ miễn phí gần như là bằng không! Chúng tôi đành phải trả tiền để được cắm trại trong một khu nghỉ dưỡng tư nhân, chỉ cách hồ có vài mét và đáng nhẽ nên mang lại một không gian tuyệt hảo...nhưng, một kẻ dớ dẩn nào đó đã cho xây dựng một cây cầu sắt ngay gần đó và cứ mỗi lần có một chiếc xe nào chạy qua là mặt cầu bằng kim loại lại vọng lên những tiếng rầm rầm như thể cả một tàu chở hàng đang lao tới vậy. Đúng là cơn ác mộng của những người thích ngồi thiền giữa thiên nhiên...

Sáng hôm sau, tôi tỉnh dậy với cái đầu đau như búa bổ. Tưởng rằng cây cầu vô duyên kia là nguyên nhân, nhưng hình như không phải, bởi tôi thấy người mình khá yếu và chẳng muốn ăn uống gì. Tôi cố gắng ăn một chút và uống một cốc trà thảo dược, nhưng vô hiệu. Đạp xe được 2 cây số thì tôi gục hẳn. Lúc đó chúng tôi đang ở ngôi làng Ostrozac, tôi không thể tiếp tục được nữa và bắt đầu phát sốt. Không thể tiếp tục vai trò dẫn dắt cả "gia đình" đi tiếp, tôi đành nhường lại vị trí trụ cột cho Linh, người cũng đang run rẩy vì lo lắng và quá căng thẳng với vai trò mới. Nhưng rồi cô ấy đã làm rất tốt và thuyết phục được những người dân trong làng giúp đỡ chúng tôi. Đó là cách mà tôi đã được cho nằm nghỉ nhờ vài tiếng ở trong một phòng tập thể hình. Cho đến khi một người đàn ông râu tóc rậm rạp đánh thức tôi dậy. Chúa ơi, tôi lên thiên đàng rồi sao? Không, thực ra thì anh ấy là Harun, một người vô cùng thân thiện. Chúng tôi được anh đưa về nhà và tôi thì được cả gia đình anh chăm sóc rất chu đáo. Khi thấy tình trạng của tôi không khá hơn, anh đã đưa tôi đến bệnh viện để kiểm tra. Bác sỹ sau khi chẩn đoán: Tôi bị mất nước nghiêm trọng, đã cho tôi uống thuốc và truyền nước. Sau khi nghỉ ngơi tại nhà, ăn theo chế độ riêng và uống rất nhiều trà và nước, tôi đã qua được cơn nguy kịch, cảm ơn Harun nhé!

Lần đầu trải nghiệm nằm viện ở Bosnia

Sáng hôm sau, chúng tôi có dịp được xem một chương trình giới thiệu ẩm thực địa phương ngay tại nhà. Mẹ của Harun đã hướng dẫn chúng tôi làm món bánh truyền thống của Bosnia có tên gọi là Burek. Burek là món bánh nướng ngàn lớp với các loại nhân khác nhau như: phô-mai, sữa chua, khoai tây, thịt xay, rau chân vịt hay cà chua. Bạn có thể tìm thấy Burek ở tất cả các tiệm bánh trên toàn quốc và tôi thì bất kể lúc nào cũng có thể xơi 1 chiếc ngon lành. Nó là thứ đồ ăn vặt mà tôi thích nhất ở vùng Balkans mà.

Cảnh nhìn từ của sổ phòng bếp

Chúng tôi dành cả buổi chiều hôm đó cho Harun và chị họ của anh là Melisa, trên một chiếc thuyền trên hồ, gần cây cầu chết tiệt kia. Khá bất ngờ là cây cầu lại không gây khó chịu cho chúng tôi vào lúc đó. Hai chị em Harun nói với chúng tôi rằng, không thể tìm được việc làm ở Bosnia. Đa số thanh niên sống cùng cha mẹ vì họ thất nghiệp và không thể bắt đầu cuộc sống riêng, hay thậm chí là lập gia đình và sinh con. "Khi Tito (Tổng thống của Liên Bang Nam Tư cũ, là lãnh tụ duy nhất không bị chi phối bởi Liên Xô và cuộc chiến tranh lạnh sau chiến tranh Thế giới Thứ II) vẫn còn sống, ai cũng có việc làm. Giờ thì đất nước chúng tôi đã độc lập từ Liên bang Nam Tư cũ và dân chúng thì có quyền tự do ngôn luận. Nhưng tin tôi đi, tất cả chúng tôi sẵn sàng ngậm miệng suốt đời để đổi lại kiếm được 1 công việc. Tôi đã ra trường được 7 năm rồi và vẫn chưa thể nào bắt đầu sự nghiệp được..." Melisa ngậm ngùi.

Tôi và cây cầu ồn ào kia

Sau khi bơi 1 vòng ở hồ, tôi đã thấy mình mạnh khoẻ trở lại, sẵn sàng lên đường ngày mai, dọc theo thung lũng nơi con sông Neretva xuôi dòng.

Uống cà phê Bosnia trên sông nước

Đến thành phố Mostar, chúng tôi cảm thấy nỗi thất vọng dâng trào lần đầu tiên trong suốt cả hành trình: thành phố này đã hoàn toàn trở thành một cái bẫy du lịch điển hình, đông nghịt khách du lịch và các cửa hiệu, nhà hàng thì bán đồ với giá cắt cổ. Cây cầu đá, niềm tự hào của người dân địa phương và cũng là ngôi sao của mọi tờ rơi quảng cáo du lịch thì hoá ra lại xấu hơn quá nhiều so với cây cầu đá ở Konjic. Nó đã được xây dựng với mục đích thông thương nhưng đã bị người Croatia phá huỷ trong chiến tranh Nam Tư. Những gì chúng ta nhìn thấy ngày nay chỉ là cây cầu được khôi phục lại nguyên mẫu mà thôi. Một thông tin khá thú vị: Mostar có nghĩa là "những người bảo vệ của cầu"("most" nghĩa là cầu trong tiếng Bosnia)".

Một người mẫu nghiệp dư đang tác nghiệp tại hẻm núi trên đường đến Mostar

Vẫn hẻm núi ấy, nhưng với một người mẫu khác

Cây cầu đá cổ ở Mostar

Chúng tôi lại lên đường xuyên qua Hercegovina để đến với Dubrovnik. Hercegovina là một vùng lãnh thổ không có biên giới phân định rõ ràng ở quốc gia này, nơi phần đông là người Thiên Chúa giáo Croatia sinh sống. Chúng tôi chọn con đường ngắn hơn và ít xe cộ để đi, và nó là một con đường gây đau khổ. Chúng tôi kiệt sức vì phải leo lên những con dốc đứng dài vô tận cứ nối tiếp nhau mãi. Với những nỗ lực cuối cùng, chúng tôi đến được ngôi làng Hutovo và dừng lại để hỏi xin người dân cho ngủ nhờ. Ngay lần gõ cửa đầu tiên chúng tôi đã được chào đón nồng nhiệt bởi hai vợ chồng Mladin người Croatia.

Đường đến Hutovo chỉ "hơi" dốc thôi mà

Mladin và vợ đã sinh sống gần 40 năm ở Đức, nhưng sau khi nghỉ hưu, họ đã quay về định cư tại quê hương Hercegovina. "Hercegovina là đất của người Croatia. Chúng tôi sống rất gần với biên giới và có thể về nhà bất cứ lúc nào. Hercegovina đã từng rất thịnh vượng khi tôi còn là một đứa trẻ, nhưng giờ thì chẳng có ai sống ở đây nữa. Giữa những ngọn núi này người ta có thể làm được việc gì chứ. Nhưng nếu anh thật sự muốn làm việc, anh sẽ tìm được việc. Có thể không phải là công việc mà anh yêu thích, nhưng ít nhất thì anh cũng kiếm được ra tiền để nuôi sống mình. Một chút tiền vẫn hơn là không có gì cả. Nhiều người không thể tìm được việc trong nhiều năm là vì họ chưa cố gắng hết sức mình." Một quan điểm khá khác biệt so với những gì chúng tôi được chia sẻ từ những người dân địa phương khác.

Những ngôi nhà làm bằng đá ở trên núi

Lần này chúng tôi đã học được một bài học về sự mất nước đột ngột của cơ thể khi đạp xe, nhưng sau khi đến được Dubrovnik, chuyến đi lại dạy thêm cho chúng tôi một bài học khác về nguy cơ tiềm ẩn của mặt trời...

(Còn nữa...)

Péter